जापानको विशेष कुशल श्रमिक (Tokutei Ginō) भिसाको विस्तृत गाईड र नेपालका लागि विशेष प्रक्रिया
जापानको विशेष कुशल श्रमिक (Tokutei Ginō) भिसाको विस्तृत गाईड र नेपालका लागि विशेष प्रक्रिया
श्रमिकको अभावको बीचमा, जापानले सन् २०१८ मा “Specified Skilled Worker” (SSW) वा Tokutei Ginō (特定技能) नामक नयाँ भिसा प्रणाली सिर्जना गर्यो। यो प्रणाली केही उद्योग क्षेत्रहरूमा विशिष्ट ज्ञान र सीप भएका विदेशी कामदारहरूलाई भित्र्याउन डिजाइन गरिएको हो।
यस कार्यक्रमको सफलताको मुख्य कुरा Memorandum of Cooperation (MoC) हो, जुन जापान सरकार र श्रमिक पठाउने देशबीचको समझदारी ज्ञापन पत्र हो। यो लेख तपाईंको लागि MoC प्रणाली, कुन-कुन देशहरू यसमा सहभागी छन्, र सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण कुरा, नेपालको नागरिकको रूपमा तपाईंले जान्नै पर्ने विशेष प्रक्रियाहरूको विस्तृत मार्गदर्शक हुनेछ।
“Specified Skilled Worker” (Tokutei Ginō) भिसा के हो?

Tokutei Ginō भिसा एक निवास अनुमति स्थिति हो जसले विदेशी नागरिकहरूलाई जापानमा श्रमिक अभाव भएका १२ विशिष्ट उद्योग क्षेत्रमा काम गर्न अनुमति दिन्छ। गैरजिम्मेवार एजेन्टहरूद्वारा शोषण रोक्न, जापान सरकारले MoC मार्फत श्रमिक पठाउने देशहरूसँग सहकार्य गर्दछ।
यो MoC ले श्रमिक पठाउने र प्राप्त गर्ने प्रक्रिया निष्पक्ष, सुरक्षित र पारदर्शी छ भनी सुनिश्चित गर्न एक कार्यढाँचाको रूपमा काम गर्दछ।
जापानसँग MoC मा हस्ताक्षर गरेका देशहरूको सूची
फेब्रुअरी २०२४ सम्ममा, १५ देशहरूले जापानसँग MoC मा हस्ताक्षर गरेका छन्, जसमा:
फिलिपिन्स, कम्बोडिया, नेपाल, म्यानमार, मंगोलिया, श्रीलंका, इन्डोनेसिया, भियतनाम, बंगलादेश, उज्वेकिस्तान, पाकिस्तान, थाइल्याण्ड, भारत, लाओस, र भुटान।
नेपालका लागि विशेष प्रक्रिया (जान्नै पर्ने!)

नेपालका आवेदकहरूका लागि, नेपाल सरकारद्वारा विशेष प्रक्रियाहरू निर्धारण गरिएका छन्। जापानमा नेपाली कामदार भर्ना गर्न चाहने कम्पनीहरूलाई नेपाल सरकारद्वारा सञ्चालित “वैदेशिक रोजगार सूचना प्रणाली” (Foreign Employment Information System) मा आफ्ना रोजगार रिक्त पदहरू दर्ता गर्न अत्यधिक सिफारिस गरिन्छ।
यसका अतिरिक्त, तपाईंले जापानी अध्यागमनबाट “Certificate of Eligibility” (COE) प्राप्त गरेपछि, तपाईंले नेपाल सरकारद्वारा सञ्चालित “वैदेशिक रोजगार व्यवस्थापन प्रणाली” (Foreign Employment Management System – FEMS) मा अनलाइन दर्ता गर्नुपर्छ। FEMS मा दर्ता पूरा भएपछि, तपाईंले एउटा ID नम्बर प्राप्त गर्नुहुनेछ जुन तपाईंले जापानको दूतावास वा कन्सुलर जनरलमा भिसा आवेदन गर्दा प्रयोग गर्नुपर्छ।
अन्य देशहरूका लागि प्रक्रिया (सन्दर्भको लागि)
प्रत्येक देशको आफ्नै प्रक्रिया हुन्छ। यहाँ केही उदाहरणहरू छन्:
- भियतनाम: वैदेशिक रोजगार विभाग (DOLAB) वा जापानस्थित भियतनामको दूतावासबाट “सिफारिस पत्र” आवश्यक पर्दछ।
- फिलिपिन्स: जापानी कम्पनीहरूले जापानस्थित फिलिपिन्स ओभरसिज लेबर अफिस (POLO) मा पहिले मान्यता प्राप्त गर्नुपर्छ, र कामदारहरूले “ओभरसिज इम्प्लोइमेन्ट सर्टिफिकेट” (OEC) प्राप्त गर्नुपर्छ।
- म्यानमार: कामदारहरूले म्यानमारको सम्बन्धित मन्त्रालयबाट “ओभरसिज वर्कर आइडेन्टिफिकेसन कार्ड” (OWIC) को लागि आवेदन दिनुपर्छ।
- नेपाल: कामदारहरूले नेपालको सम्बन्धित विभागबाट “वैदेशिक रोजगार अनुमति” प्राप्त गर्नुपर्छ।
निष्कर्ष
विशेष कुशल श्रमिक (Tokutei Ginō) भिसा कार्यक्रम जापानमा काम गर्न चाहने तपाईंहरूका लागि सुनौलो अवसर हो। यद्यपि, जापानी अध्यागमन नियमहरू पालना गर्नुका साथै, नेपाल सरकारद्वारा निर्धारित प्रक्रियाहरू, जस्तै वैदेशिक रोजगार सूचना प्रणाली र वैदेशिक रोजगार व्यवस्थापन प्रणाली मार्फत दर्ता गर्नु पनि अनिवार्य छ भनी बुझ्न धेरै महत्त्वपूर्ण छ। सबै सही प्रक्रियाहरू पालना गर्दा, जापानमा काम गर्ने तपाईंको प्रक्रिया अझ सुरक्षित र सहज हुनेछ।